امتیاز دهی امتیاز دهی امتیاز دهی
امتیازدهی امتیازدهی امتیازدهی امتیازدهی امتیازدهی
139507177
شنبه 17 مهر 1395 و ساعت 12:39:27
سایت خبری تئاتر - تئاتر آييني يا ديني، مساله اين است

.

سایت خبری تئاتر - تئاتر آييني يا ديني، مساله اين است

.

هرسال همزمان با ورود به روزهاي سوگواري دهه اول و دوم ماه محرم در گوشه و كنار پايتخت و ديگر شهرهاي كشور شاهد برپايي مجالس تعزيه هستيم. جمع زيادي از كارشناسان و علاقه‌مندان هنر نمايش همواره بر اين نكته تاكيد مي‌كنند كه اجراي اين آثار نبايد فقط در يك زمان محدود باشد، بلكه بايد در تمام سال جريان داشته باشد. به اين دليل كه حداقل در كلام، همه بر حفظ سنت‌هاي نمايشي به عنوان ميراث ملي تاكيد دارند. اما در روزهايي كه شعار ديپلماسي فرهنگي يا توجه به ارز آوري صنعت گردشگري مطرح است جا دارد مسوولان گوشه‌چشمي هم به اشتياق هنرمندان و گردشگران خارجي براي تماشاي نمايش‌هاي سنتي ايراني داشته باشند. اتفاقي كه متاسفانه هيچگاه رخ نداده است.


پایگاه خبری تئاتر/ روزنامه اعتماد / بابک احمدی: نسل قديم هنرمندان تئاتر ايران همواره توجه ويژه‌اي به شيوه‌هاي سنتي نمايش‌هاي ايراني داشته‌اند و در اين ميان نام بهرام بيضايي مي‌درخشد. اين نمايشنامه‌نويس، كارگردان و پژوهشگر دهه‌ها قبل حاصل كوشش خود را در قالب «نمايش در ايران» منتشر كرد و آرزو داشت امكان ادامه كار فراهم باشد كه نشد. اما داود فتحعلي‌بيگي يكي ديگر از علاقه‌مندان پيگير نمايش‌هاي آييني و سنتي با بيان اينكه «اجراي تعزيه در سال‌هاي اخير از نظر كمي پيشرفت‌هايي داشته ولي وضعيت در زمينه كيفي اصلا خوب نيست» در همين باره گفت: «يكي از دلايل مهم پسرفت ما از دست رفتن پيشكسوت‌هاي اين عرصه، كم‌كار شدن اساتيد اين رشته و فقدان آموزش است.»

گرچه به گفته اين مدرس نمايش‌هاي سنتي «گاهي تك و توك اتفاق‌هايي مي‌افتد» ولي به هيچ‌وجه نمي‌توان منتظر نتايج دلگرم‌كننده بود. از سويي كم‌توجهي مسوولان به شيوه اجرايي نمايش‌هاي سنتي ايراني موجب شده تعاريف دقيق و درستي از اين‌گونه‌ها شكل نگيرد. برهمين مبنا هر از گاهي چند نفري دور هم جمع مي‌شوند و نمايشي روي صحنه مي‌برند و عنوان آييني يا ديني به آن مي‌دهند.

فتحعلي‌بيگي منشا كاستي‌هاي پيش آمده را در نهادهاي دانشگاهي جست‌وجو مي‌كند و مي‌گويد: «وزارت علوم و وزير علوم بايد درباره اين ماجرا پاسخ بدهند كه چرا وقتي رشته تئاتر به شيوه غربي در دانشگاه وجود دارد، از نمايش‌هاي سنتي ايراني مثل تعزيه در دانشگاه خبري نيست.» مدير سابق كانون تعزيه اداره كل هنرهاي نمايشي افزود: «يك زماني مطالعات ما اندك بود، ولي در سال‌هاي اخير كاستي‌ها در اين زمينه تا حد زيادي برطرف شده و امروز درشرايطي قرار گرفته‌ايم كه مي‌توانيم رشته دانشگاهي نمايش‌هاي سنتي ايراني را فعال كنيم.»

اين هنرمند آموزش تئاتر در دانشگاه‌ها را از كار افتاده و نيازمند طرح تحول و بازنگري مي‌داند. او مي‌گويد: «وضعيت آموزش به گونه‌اي است كه تئاتر وارداتي غربي هم امروز نيازمند بازنگري است چون دانشگاه‌ها در بهترين حالت كارشناس تحويل مي‌دهند نه بازيگر و كارگردان.» فتحعلي‌بيگي با طرح اين پرسش كه چرا با وجود تاكيد همه بر افت كيفي آموزش در دانشگاه‌ها و نياز فعلي جامعه جوان هيچ تحولي اتفاق نمي‌افتد؟ بيان كرد: «پايه‌هاي تئاتر نوين در كشور ما با الگوي فرنگي شكل گرفته است ولي امروز ديگر اساتيدي داريم كه مي‌توانند پيشنهادهاي تازه داشته باشند. چرا نبايد تئاتر شرق را بشناسيم؟ و فقط تاريخ و شيوه اجرايي تئاتر غربي آموزش داده مي‌شود؟»اين پيشكسوت نمايش‌هاي آييني تاكيد دارد «در قلمرو هنر نمايش هم بايد مثل ديگر حوزه‌ها به توانايي‌ و ظرفيت‌هاي موجود خودمان بازگشت داشته باشيم.» او افزود: «امروز ديگر در حدي هستيم كه كلاس‌هاي آموزشي نمايش سنتي و ايراني را داير كنيم. پس چه زماني بايد اين اتفاق بيفتد. اين درست كه ما نمايش به شيوه غربي نداشته‌ايم ولي از ياد نبريم آنها هم نمايش به شيوه ما نداشته‌اند.»

شايد اشاره فتحعلي‌بيگي به ادعاهاي بعضي هنرجويان جوان است كه معتقدند تنها شيوه نمايش‌هاي غربي داراي ارزش بوده و نبايد به شيوه‌ها و گونه‌هايي مانند تعزيه توجه داشت. اين كارگردان ادامه مي‌دهد: «اتفاقا پيچيدگي نمايش‌هاي شرقي است كه كار را دشوار مي‌كند و نمي‌توان به سادگي نمايش‌هاي غربي با آن مواجه شد.» اما كم‌توجهي‌ها به داشته‌هاي ملي خسران جدي به همراه داشته كه به گفته فتحعلي‌بيگي «هنر شبيه خواني و پيش‌پرده‌خواني به همراه بخش ديگري از اين‌گونه‌ها امروز ديگر گم شده‌‌اند.» اين پيشكسوت مي‌افزايد: «اگر تا همين يكي دو دهه قبل در تماشاخانه‌اي ته رنگي از نمايش شادي آور ايراني اجرا مي‌شد، امروز آن هم از بين رفته است.»

اما يكي ديگر از مشكلات موجود آنجا ظاهر مي‌شود كه هر از چندي و به بهانه‌اي تئاتري با عنوان ديني روي صحنه مي‌رود. فتحعلي‌بيگي در اين باره مي‌گويد: «تئاتر ديني در شكل معنا ندارد، بلكه آنچه به تئاتر ديني معنا مي‌دهد محتوا است كه با نمايش آييني تفاوت دارد. اگر تعزيه ويژگي مذهبي هم دارد يك ويژگي برآمده از آيين‌هاي عزاداري است. ما حتي مي‌توانيم نمايش كمدي با مضمون ديني داشته باشيم.»

قطب‌الدين صادقي، يكي ديگر از مدرسان و كارگردانان تئاتر كه اتفاقا مقاله‌اي در زمينه تئاتر ديني و آييني منتشر كرده است در اين باره مي‌گويد: « در فرهنگ ايراني و شرق ما يك الگوي فكري داريم كه با غرب تفاوت مي‌كند. جدل ازلي اهورا و اهريمن مي‌شود؛ رستم و افراسياب شكل مي‌گيرد. بعد در تعزيه به شمر و امام حسين تبديل مي‌شود. حتي در سياست نيز كاركرد پيدا مي‌كند و مي‌گويد «ديو چو بيرون رود فرشته درآيد.» تعزيه تكرار الگوهاي گذشته ايرانيان است كه همواره تكرار مي‌شود. الگوي «خير و شر» است كه بايد در تعزيه پيگيري كنيم. ملت‌ها با اسطوره‌هاي خود ‌زندگي مي‌كنند كه الگوي وحدت‌بخش هستند و ما بايد از خود سوال كنيم الگوي ما چيست؟» اين پژوهشگر و كارگردان تئاتر همچنين به كتاب «زيبايي‌شناسي» اثر هگل اشاره كرد. جايي كه به گفته صادقي «شاهكار صحبت هگل اينجاست كه مي‌گويد، كم هستند مللي كه اين دو را با يكديگر تلفيق كنند تا درام شكل بگيرد. هر ملتي اين لياقت را ندارد. ما- ايرانيان- ابتدا شاعران را داريم و بعد به تعزيه و درام مي‌رسيم؛ بالاخره درام به وجود آورديم. اين را براي افرادي مي‌گويم كه دنبال تاثير غرب و يونان بر تئاتر ايران مي‌گردند. ما به يك نوع تئاتر رسيديم كه به قول فوكو برآمده از دوران خودش است. دنبال چيزهاي عجيب نباشيم؛ تئاتر ما رستگاري است و از طريق الگوهايي كه كشف كرده‌ايم پيش مي‌رود.»

 صادقي صحبت‌هاي خود را با تاكيد براين نكته به پايان برد كه بحث در زمينه تئاتر آييني و ديني مفصل است و بايد در فضاي بيشتري به آن پرداخت. او تاكيد كرد: «مساله «زمان» در تمام نمايش‌هاي آييني اهميت دارد. چون اين نمايش‌ها هر روز اجرا نمي‌شوند و زمان مخصوص دارد. مثل تعزيه كه مشابه زمان واقعه عاشورا ظهر اجرا مي‌شود؛ چون اوج، آنجاست. چون در جهان‌بيني تشيع پيش از عاشورا يك مقدمه براي رخداد است و بعد از آن هم جريان تغيير مي‌كند. غروب هم به همين شكل است. غروب معناي ديگر پيدا مي‌كند و گروتفسكي هم همين دليل براي اجرا و تمرين در زمان‌هاي خاص تاكيد داشت. در نمايش آييني و ديني حتي ساعتي كه اجرا اتفاق مي‌افتد اهميت دارد. پيتر بروك زمان و مكان را در كار خود دخالت مي‌داد و من نمايش او را شش غروب تا شش صبح ديدم. بروك خيلي خوب متوجه شد زمان واقعي، نور واقعي و حتي صداي پرندگان واقعي در نتيجه كار تاثير دارد.»




 

صفحه رسمی سایت خبری تئاتر در تلگرام

https://telegram.me/onlytheater
تلگرام،تاتر در تلگرام،اخبار تاتر در تلگرام،تاتر جدید،تئاتر جدید،نمایش جدید،تاتر جدید در تهران،تاتر در تهران،تماشای تاتر در تهران،تئاتر جدید،تئاتر جدید در تهران،تئاتر در تهران،تئاتر تهران،تاتر تهران،تماشای تئاتر در تهران،تئاتر ایران،اخبارتیاتر،jmhjvU،jhjvUتیاتر،تاتر،تئاتر ایران،تاتر ایران،تیاتر ایران،تاتر،مرجع تئاتر،پایگاه خبری تئاتر،سایت خبری تئاتر،ایران،art iran،تئاتر،تئاتر ایران،سایت تئاتر،تئاتر سایت،فرهنگی هنری،«تئاتر»،خبر تئاتر،خبر جدید تئاتر،جدیدترین اخبار تئاتر ایران،اخبار تئاتر ایران،خبرهای تئاتر،تئاتری ها،درباره تئاتر،تئاتر؟کجا؟کی؟عوامل؟بلیت؟،Iranian Theater News،theater iran،theater،iran art،art iran،theater ir،iran



اخبار تئاتر
 

وضعیت تعطیلی تئاتر شهر در ایام عزاداری

تالار مولوی «آخرین سفر» را تجربه می‌کند

علی رفیعی سال آینده به سالن استاد سمندریان می‌آید

«زبان کوهستانی» در مولوی روی صحنه می‌رود

فراخوان دومین مسابقه نمایشنامه‌نویسی «شناسایی استعدادهای تازه»

اعلام آمار مخاطبان دو نمایش‌ «از زیرزمین تا پشت‌بام» و «جاودانگی»

سالن انتظامی میزبان «نان سال های جوانی» خواهد شد

اولین جلسه کارگروه هیأت مدیره خانه تئاتر برگزار شد

نگاهي به «درباره تصویرت از من تجدیدنظر کن» / تصاویر و وانموده‌ها

16شهر کشور از عاشورا تا اربعین حسینی میزبان اجرای تئاتر می‌شوند

˝شراره˝ در خانه موزه استاد عزت اله انتظامی

علی سرابی «خدای کشتار» را بهمن‌ امسال روی صحنه می‌برد

جوایز و فرصت ارسال آثار بخش نمایشنامه نویسی سوگواره «خمسه»

آغاز نمایش«آخرین انار دنیا» در سایه

رضا کیانیان برای یک شب بازیگر نمایش دشت آرای شد

اختصاص یک نمایش به اعضای انجمن حمایت از حقوق کودکان

روایت"داستان جالب یک نویسنده"؛ هر روز با نقش آفرینی بازیگران متفاوت

نظر امیر دژاکام درباره «زنانی که به بزها خیره شده‌اند»

بخش نمایشنامه اقتباسی به جایزه بنیاد استاد محمد اضافه شد

بازیگران تازه‌ترین نمایش گروه هنری تئاتر پارکینگ معرفی شدند

تمدید مهلت ارسال مقالات سمینار پژوهشی «شهر، شهروندی و تئاتر»

موج نو میزبان «شکستنى، لطفاً با احتیاط حمل شود»

انتشار نمایشنامه «صدای شکستن سکوت» اثر حامد هوشیاری

تئاتر زرتشیان ایران منتشر شد

سیامک احصایی و حمید پورآذری کارگردانی مشترک می‌کنند

فصلنامه صحنه در دوره جدید فراخوان مقاله نویسی داد

«حکومت نظامی» مجوز اجرا گرفت

«مرگ هوتن» با بازی سحر دولتشاهی

دور جدید اجراها در تماشاخانه ایرانشهر آغاز می‌شود


 


کلیدواژه ها:

تئاتر آيينيتئاتر مذهبیپایگاه خبری تئاترخبر تاترخبر تیاترسایت خبری تاترسایت خبری تئاترتئاتر ایراناخبارتیاترjmhjvUjhjvUتیاترتاترتئاتر ایرانتاتر ایرانتیاتر ایرانتاترمرجع تئاترپایگاه خبری تئاترسایت خبری تئاترایرانart iranتئاترتئاتر ایرانسایت تئاترتئاتر سایتفرهنگی هنری«تئاتر»خبر تئاترخبر جدید تئاترجدیدترین اخبار تئاتر ایراناخبار تئاتر ایرانخبرهای تئاترتئاتری هادرباره تئاترتئاتر؟کجا؟کی؟عوامل؟بلیت؟Iranian Theater Newstheater irantheateriran artart irantheater iriran
نظر شما


captcha
  • گزارش تصویری - نمایش میراث - کارگردان: اصغر خلیلی
  • گزارش تصویری - نمایش ریش فیدل غبغب مرکل - کارگردان: امیرعلی نبویان
  • گزارش تصویری - نمایش بازگشت به خانه - کارگردان: رامین معصومیان و فرید قادرپناه
  • گزارش تصویری - نمایش کلفت ها - کارگردان: سپیده صیفوری و فاطمه صارمی
  • گزارش تصویری - نمایش روی یک شب نیمه تابستان - کارگردان: مصطفی کوشکی
به جمع طرفداران تئاتر بپیوندید
نمایش بوف کور خرید بلیت
کانال تلگرام پایگاه خبری تئاتر
 نمایش ماراساد
کاریکاتور تئاتر
هواپیمایی قطر
فراخوان همکاری با سایت خبری تئاتر