پنهلوپه کروز با سه فیلم به دنبال دومین اسکار؛ «توپ سیاه»، «دعوت» و «پناهگاه»
- پنهلوپه کروز که در سال ۲۰۰۹ به نخستین بازیگر زن اسپانیایی برنده اسکار تبدیل شد، امسال با سه فیلم «توپ سیاه»، «دعوت» و «پناهگاه» میتواند یکی از چهرههای تعیینکننده فصل جوایز باشد؛ حتی با امکان نامزدی همزمان در یک بخش.
چارسو پرس: پنهلوپه کروز زمانی به یک برنده جوایز اسکار تبدیل شد که «ویکی کریستینا بارسلونا» در سال ۲۰۰۸ او را به نخستین بازیگر زن اسپانیایی برنده جایزه اسکار بازیگری تبدیل کرد.
هفده سال بعد، او بیش از آنکه برای دومین مجسمه طلایی بجنگد، باید انتخاب کند با کدام فیلم راهی مراسم اسکار شود؛ چون این بار سه گزینه در اختیار دارد.
نکته جالب این است که بزرگترین این سه فیلم، حتی بزرگترین نقش کروز در میان آنها نیست.
سه فیلم و سه مسیر متفاوت برای اسکار
«توپ سیاه» ساخته لوس خاویس، حماسهای الهامگرفته از فدریکو گارسیا لورکا که جایزه بهترین کارگردانی جشنواره فیلم کن را بهصورت مشترک دریافت کرد، در کن با تشویق ایستادهای نزدیک به رکورد مواجه شد و پس از یک رقابت شدید به نتفلیکس فروخته شد، حالا به یکی از مهمترین گزینههای این شرکت برای فصل جوایز تبدیل شده است.
کروز در این فیلم در نقش یک خواننده کاباره ظاهر میشود؛ نقشی در حد یک حضور کوتاه که با این حال منتقدان در کن و حالا در تلوراید، آن را از جمله نقشهایی دانستهاند که صحنه را از آن خود میکنند.
در فیلم کمدی «دعوت» ساخته اولیویا وایلد و محصول ای۲۴ که تابستان امسال اکران شد، کروز بار دیگر نقشی دارد که بهراحتی میتواند توجهها را به خود جلب کند. او در این فیلم مقابل ادوارد نورتون بازی میکند و این فیلم نیز میتواند مسیر دیگری برای حضور او در رقابت بهترین بازیگر زن مکمل باشد.
و سپس «پناهگاه» قرار دارد؛ فیلم جدید فلوریان زلر که ادامهای بر موفقیت «پدر» به شمار میرود و هشتم سپتامبر در بخش مسابقه جشنواره فیلم ونیز به نمایش درمیآید.
زلر فیلمنامه را برای کروز و همسر واقعیاش، خاویر باردم، نوشته است؛ هشتمین همکاری سینمایی این زوج. فیلم داستان ازدواجی ۱۷ ساله را روایت میکند؛ مدت زمانی تقریباً برابر با طول زندگی مشترک خود کروز و باردم.
کروز در «پناهگاه» نقش زنی را بازی میکند که سرخوردگی و ناامیدی او به هسته احساسی داستان تبدیل میشود. در مقابل، باردم نقش معماری را بازی میکند که وارد پروژه ساخت یک پناهگاه مقاوم برای یک میلیاردر منزوی حوزه فناوری میشود.
سونی پیکچرز کلاسیکس که «پدر» را به یک مدعی جدی با شش نامزدی اسکار تبدیل کرد و در نهایت دو جایزه برای آن به دست آمد ــ اسکار بهترین بازیگر مرد برای آنتونی هاپکینز و بهترین فیلمنامه اقتباسی برای خود زلر ــ حالا قصد دارد پس از ونیز و تورنتو، کمپین کروز را در بخش بهترین بازیگر زن اصلی آغاز کند.
این شرکت حتی روی حضور باردم در رقابت بهترین بازیگر مرد نیز حساب کرده است؛ اتفاقی که میتواند «پناهگاه» را به یک کمپین دوگانه تبدیل کند، پیش از آنکه دو فیلم دیگر کروز وارد مرحله اصلی رقابت شوند.
قانونی که میتواند تاریخ اسکار را تغییر دهد
امکان واقعاً بیسابقه زمانی شکل میگیرد که هر دو نقش مکمل کروز، در کنار نقش اصلی او، مورد توجه جدی قرار بگیرند؛ زیرا این نخستین فصلی است که چنین اتفاقی از نظر قوانین اسکار امکانپذیر شده است.
آکادمی اسکار در اوایل سال جاری یکی از قدیمیترین قوانین مربوط به بخش بازیگری را تغییر داد.
از نودونهمین دوره جوایز اسکار، یک بازیگر میتواند دو نامزدی در یک بخش داشته باشد؛ به شرطی که هر دو بازی او در رأیگیری نامزدی در میان پنج رتبه نخست قرار بگیرند.
برای دههها، اگر یک بازیگر با دو نقش در یک بخش در میان نامزدهای احتمالی قرار میگرفت، عملکردی که رأی کمتری داشت حذف میشد. حالا هر دو اجرا میتوانند باقی بمانند.
کروز مهمترین نمونه آزمایشی این قانون جدید است؛ حتی پیش از این، «ورایتی» دقیقاً چنین سناریویی را پس از تغییر قانون بررسی کرده بود.
این موضوع زمانی اهمیت بیشتری پیدا میکند که هر سه فیلم کروز، جدا از حضور او، کمپینهای جدی خود را آغاز کردهاند. کروز میتواند از این موج تبلیغاتی استفاده کند، بدون آنکه مجبور باشد برای ساختن اعتبار فیلمها از صفر تلاش کند.
خطر بزرگ؛ تقسیم شدن آرای کروز
اما همین قانون میتواند برای کمپین او به یک تله تبدیل شود.
قانونی که امکان دو نامزدی را فراهم کرده، خطر تقسیم آرا را نیز افزایش میدهد. اگر حمایت از کروز میان دو فیلم تقسیم شود، ممکن است هیچکدام از دو بازی او نتوانند در میان پنج نفر اول قرار بگیرند.
در مقابل، اگر تمام تمرکز روی یک فیلم قرار بگیرد، نامزدی او بسیار مطمئنتر خواهد بود.
فشار بیش از حد برای پیش بردن هر دو کمپین نیز میتواند نتیجهای فاجعهبار داشته باشد؛ کروز ممکن است در نهایت هیچ نامزدیای به دست نیاورد، در حالی که تمرکز روی یک فیلم میتوانست جایگاه او را در رقابت تضمین کند.
به این ترتیب، مسئولیت فقط بر دوش یک توزیعکننده نیست؛ سه شرکت باید در این بازی حضور داشته باشند.
سونی پیکچرز کلاسیکس کمپین نقش اصلی کروز در «پناهگاه» را هدایت خواهد کرد، در حالی که نتفلیکس و ای۲۴ هر کدام یکی از نقشهای مکمل او را در اختیار دارند.
هر دو شرکت انگیزه دارند از نامزد خودشان حمایت کنند، نه اینکه مسیر را برای رقیب باز بگذارند. آنها میتوانند با یکدیگر هماهنگ شوند تا در نهایت به نفع کروز باشد، یا بهصورت ناخواسته برای سهم خود از توجه اعضای آکادمی رقابت کنند.
برای کروز، بهترین سناریو این است که این سه فیلم بهجای رقیب یکدیگر، مکمل هم دیده شوند.
نتفلیکس روی «توپ سیاه» حساب ویژهای باز کرده است
نتفلیکس «توپ سیاه» را صرفاً ویترینی برای یک حضور کوتاه کروز نمیداند.
این شرکت طولانیترین دوره اکران انحصاری سینمایی تاریخ خود را برای فیلم در نظر گرفته است: ۴۷ روز نمایش در سینماها از ۱۶ اکتبر، پیش از آنکه فیلم در دوم دسامبر وارد سرویس نتفلیکس شود.
این دوره حتی از مدتی که نتفلیکس زمانی برای «داستان ازدواج» در نظر گرفته بود نیز طولانیتر است.
این تصمیم روشنترین نشانه است که نتفلیکس قصد دارد کمپینی جدی برای بهترین فیلم به راه بیندازد، نه اینکه صرفاً یک اکران محدود برای واجد شرایط شدن فیلم در اسکار ترتیب دهد.
احتمالاً «توپ سیاه» امسال نیز مهمترین سلاح نتفلیکس در فصل جوایز خواهد بود؛ فیلمی که در کن توجهها را به خود جلب کرد و حالا تیم جوایز نتفلیکس میتواند از این اعتبار برای بالا کشیدن حتی یک نقش مکمل کوتاه استفاده کند.
این موضوع به نفع کروز نیز هست. جشنواره تورنتو قرار است همزمان با نمایش فیلم در آمریکای شمالی، جایزه ویژه تقدیر خود را به او اهدا کند؛ اتفاقی که یک حلقه دیگر به روایت مربوط به تقدیر از کارنامه او اضافه میکند و نتفلیکس میتواند از آن در کمپین خود بهره ببرد.
موج تازه سینمای اسپانیاییزبان
زیر این رقابت، داستان بزرگتری نیز در جریان است.
«توپ سیاه» یک حماسه اسپانیاییزبان است که نتفلیکس آن را به مرکز رقابت اسکار میآورد و کروز نیز مدتهاست شناختهشدهترین چهره بینالمللی اسپانیاییزبان برای رأیدهندگان آکادمی محسوب میشود.
این فصل، کروز در مرکز موجی از آثار اسپانیاییزبان قرار گرفته که خودشان، جدا از اعتبار کارنامه او، تلاش میکنند وارد گفتوگوی فصل جوایز شوند.
این اتفاق میتواند یک بُعد فرهنگی تازه به رقابت اضافه کند؛ بُعدی که صرفاً از شهرت و سابقه کروز ناشی نمیشود.
آیا دومین اسکار پنهلوپه کروز از راه میرسد؟
و بعد میرسیم به پرسش مهمتر: دومین اسکار کروز چه زمانی خواهد رسید؟
کروز در سال ۲۰۰۹ کاری را انجام داد که بیشتر بازیگران تمام دوران حرفهای خود را صرف رسیدن به آن میکنند.
با این حال، آن پیروزی برای بعضیها یک علامت سؤال نیز داشت. کیت وینسلت در آن سال برای بازی در «کتابخوان» تقریباً تمام جوایز مهم فصل را برده بود، اما آکادمی به شکل غافلگیرکنندهای او را در بخش بهترین بازیگر زن اصلی قرار داد و در نهایت اسکار را نیز از آن خود کرد.
حالا شاید جذاب باشد که کروز یک فصل کامل و باشکوه از تقدیر را تجربه کند؛ آن هم برای یکی از درخشانترین و بااستعدادترین بازیگران بینالمللی سینما.
دومین پیروزی او میتواند کروز را به جمع کوچک بازیگرانی وارد کند که بیش از یک اسکار بازیگری در بخش بازیگری زن مکمل دارند.
در تاریخ اسکار تنها دو بازیگر زن موفق شدهاند دو بار در این بخش جایزه بگیرند: دایان ویست برای «هانا و خواهرانش» و «گلولهها بر فراز برادوی»، و شلی وینترز برای «خاطرات آن فرانک» و «تکهای از آبی».
کروز حتی حاضر نیست در یک بخش باقی بماند
اما شاید جالبترین داستان، سادهترین آن باشد.
پنهلوپه کروز تمام دوران حرفهای خود را صرف این کرده که اجازه ندهد در سینما فقط یک چیز باشد.
حالا او حتی حاضر نیست در یک بخش جایزه هم باقی بماند.
سه فیلم، سه نقش متفاوت و سه مسیر احتمالی برای اسکار؛ فصل جوایز امسال میتواند بیش از هر چیز به آزمونی برای این پرسش تبدیل شود که آیا کروز میتواند همزمان چند جبهه را پیش ببرد و در نهایت با دومین مجسمه طلایی از مراسم خارج شود یا نه.
پنهلوپه کروز امسال در موقعیتی کمسابقه قرار گرفته است. او نه با یک فیلم، بلکه با سه فیلم وارد فصل جوایز شده و در دو فیلم «توپ سیاه» و «دعوت» میتواند برای بهترین بازیگر زن مکمل و در «پناهگاه» برای بهترین بازیگر زن اصلی رقابت کند. تغییر قوانین اسکار نیز برای نخستین بار امکان دو نامزدی یک بازیگر در یک بخش را فراهم کرده است. با این حال، همین فرصت میتواند خطر تقسیم آرا را نیز به همراه داشته باشد. اگر سه کمپین به جای رقابت با یکدیگر، اعتبار کروز را تقویت کنند، او میتواند یکی از مهمترین چهرههای فصل جوایز باشد و حتی برای دومین اسکار حرفهای خود بجنگد.
اطلاعات فیلمهای مورد اشاره
«توپ سیاه» (La Bola Negra)
-
کارگردان: لوس خاویس
-
محصول: اسپانیا
-
ژانر: درام / حماسی
-
وضعیت جشنوارهای: برنده مشترک جایزه بهترین کارگردانی جشنواره کن
-
بازیگر: پنهلوپه کروز
-
پخشکننده: نتفلیکس
-
نکته مهم: فیلم در کن با استقبال بسیار گسترده مواجه شد و یکی از پروژههای اصلی نتفلیکس برای فصل جوایز محسوب میشود.
«دعوت» (The Invite)
-
کارگردان: اولیویا وایلد
-
پخشکننده: ای۲۴
-
بازیگران: پنهلوپه کروز، ادوارد نورتون
-
ژانر: کمدی
-
وضعیت اکران: اکران در تابستان ۲۰۲۶
«پناهگاه» (Bunker)
-
کارگردان: فلوریان زلر
-
فیلمنامه: فلوریان زلر
-
بازیگران: پنهلوپه کروز، خاویر باردم
-
پخشکننده: سونی پیکچرز کلاسیکس
-
ژانر: درام
-
وضعیت جشنوارهای: بخش مسابقه جشنواره فیلم ونیز ۲۰۲۶
-
نکته مهم: فیلم هشتمین همکاری سینمایی پنهلوپه کروز و خاویر باردم است و پس از موفقیت «پدر»، پروژه مهم بعدی فلوریان زلر در فصل جوایز محسوب میشود.
