نقد فیلم «Disclosure Day»؛ تریلر تازه استیون اسپیلبرگ میان توطئه‌های بیگانه و کمبود شگفتی

چارسو پرس: استیون اسپیلبرگ در «Disclosure Day» بار دیگر به سراغ یکی از محبوب‌ترین و بحث‌برانگیزترین موضوعات تاریخ معاصر یعنی «حیات فرازمینی و اسناد محرمانه دولت‌ها» رفته است. این فیلم در فضایی ساخته شده که افکار عمومی بیش از هر زمان دیگری درگیر مفاهیمی مانند UAP، بشقاب‌پرنده‌ها و نظریه‌های افشای اطلاعات است. با این حال، فیلم به جای خلق یک تجربه تازه و الهام‌بخش، بیشتر بر بازآفرینی روایت‌های شناخته‌شده تکیه می‌کند.

بازگشت اسپیلبرگ به جهان توطئه‌های فرازمینی

فیلم «Disclosure Day» ساخته استیون اسپیلبرگ در دورانی منتشر شده که توجه عمومی به پدیده‌های ناشناس هوایی (UAP) و نظریه‌های مربوط به موجودات فرازمینی دوباره افزایش یافته است. فیلم تلاش می‌کند این فضای پیچیده را به یک تریلر پرتنش سینمایی تبدیل کند، اما در نهایت بیشتر به روایت‌های آشنا و تکرارشده‌ای تکیه دارد که سال‌ها در فرهنگ عامه شکل گرفته‌اند.

موج اسناد UAP و فضای رسانه‌ای

می‌توان گفت انتشار حجم زیادی از اسناد مربوط به بشقاب‌پرنده‌ها توسط دولت آمریکا، ناخواسته به تبلیغی برای فیلم تبدیل شد. این اسناد در ظاهر موضوع تازه‌ای را مطرح نمی‌کنند و بسیاری از آن‌ها پیش‌تر در ویدیوهای نظامی یا محتوای اینترنتی دیده شده بودند. همین موضوع باعث شده واکنش عمومی نسبت به آن‌ها چندان گسترده نباشد.

میراث «Close Encounters» و تأثیر آن بر فرهنگ عمومی

بخش مهمی از اسطوره‌های امروزی درباره موجودات فضایی، ریشه در فیلم کلاسیک اسپیلبرگ یعنی «برخورد نزدیک از نوع سوم» دارد؛ فیلمی که در سال ۱۹۷۷ تصویری شاعرانه و شگفت‌انگیز از مواجهه انسان با ناشناخته‌ها ارائه داد.

اما در «Disclosure Day»، آن نگاه معصومانه و سرشار از شگفتی جای خود را به روایتی پیچیده‌تر و سردتر داده است؛ روایتی که بیشتر بر کنترل اطلاعات و نظریه‌های توطئه تمرکز دارد تا کشف و حیرت.

فیلم «Disclosure Day» تلاش می‌کند میان هیجان تریلرهای تعقیب‌وگریز و اسطوره‌های مربوط به موجودات فضایی تعادل برقرار کند، اما در نهایت بیشتر از آنکه تجربه‌ای از شگفتی سینمایی باشد، به بازسازی پرزرق‌وبرق روایت‌هایی تبدیل می‌شود که سال‌هاست در فرهنگ عامه تکرار شده‌اند.

داستان فیلم «Disclosure Day»

فیلم با صحنه‌ای پرتنش آغاز می‌شود؛ جایی که دنیل کلنر (جاش اوکانر)، متخصص امنیت سایبری، درگیر عملیاتی خطرناک برای افشای اسناد فوق‌محرمانه مربوط به مشاهده‌های فرازمینی است. این اسناد از حادثه رازول در سال ۱۹۴۷ آغاز شده و تا امروز ادامه دارد.

در سوی دیگر داستان، مارگارت فیرچایلد (امیلی بلانت)، مجری هواشناسی، پس از تجربه‌ای غیرعادی دچار تغییراتی عجیب می‌شود؛ او ناگهان توانایی درک زبان‌های مختلف و ارتباط ذهنی با دیگران را به دست می‌آورد، تا جایی که گویی وارد ذهن افراد می‌شود.

تعقیب، قدرت و کنترل حقیقت

هر دو شخصیت توسط نوآ اسکنلون (کالین فرث) تحت تعقیب قرار دارند؛ فردی که در شرکت وارداکس مسئول مدیریت پروژه‌های سری مربوط به تحقیقات فرازمینی است. این شرکت به شکلی طراحی شده که حتی دولت آمریکا نیز کنترل کامل بر آن ندارد.

اسکنلون باور دارد افشای حقیقت درباره موجودات فضایی می‌تواند منجر به فروپاشی نظم جهانی شود. در مقابل، برخی شخصیت‌ها مانند جین (ایو هیوسون) معتقدند چنین افشاگری‌ای ممکن است بنیان‌های معنوی و دینی بشر را نابود کند.

فلسفه در برابر اکشن

فیلم تلاش می‌کند میان اکشن، تعقیب و مباحث فلسفی درباره حقیقت و ایمان تعادل ایجاد کند، اما این بحث‌ها بیشتر نقش پیش‌برنده داستان را دارند تا عمق واقعی. به همین دلیل فیلم به‌تدریج به یک تریلر تعقیب‌وگریز تبدیل می‌شود که در آن شخصیت‌ها میان دو دیدگاه متضاد گرفتار شده‌اند.

در برخی بخش‌ها نیز عناصر علمی‌تخیلی پیچیده‌تر مانند فناوری ورود به ذهن انسان وارد داستان می‌شود که باعث می‌شود روایت گاهی از انسجام اولیه فاصله بگیرد.

جمع‌بندی نهایی

«Disclosure Day» از نظر اجرا، ریتم و بازی بازیگران، به‌ویژه امیلی بلانت، اثری قابل قبول است؛ اما در خلق مهم‌ترین عنصر آثار اسپیلبرگ یعنی «حس شگفتی» موفق عمل نمی‌کند.

در نهایت، این فیلم بیشتر از آنکه تجربه‌ای تازه از مواجهه با ناشناخته‌ها باشد، بازتابی از مجموعه‌ای از روایت‌های تکرارشده درباره موجودات فضایی در فرهنگ عامه است؛ روایتی که حالا به شکل یک افسانه مدرن درآمده است.