۳۱ خرداد سالروز تولد عزت‌الله انتظامی بازیگر فقید و نامدار کشورمان است.

پایگاه خبری تئاتر: تاریخ سینمای ایران با نام هنرمندانی گره خورده است که فارغ از کیفیت بالای کاری خود، با تداوم فعالیت و حفظ کیفیت  ماندگار شده‌اند. عزت‌الله انتظامی یکی از این چهره‌هاست که حضوری پراثر و ماندگار در عرضه بازیگری داشته است به گونه‌ای که نام خاص «آقای بازیگر» برازنده اوست.  ۳۱ خرداد سالروز تولد این بازیگر  فقید سینمای ایران است.

عزت‌الله انتظامی در  آخرین روز خرداد ماه سال ۱۳۰۳ در محله سنگلج  تهران متولد شد. وی پس از گذراندن دوره تحصیلات مقدماتی، وارد هنرستان صنعتی تهران شد و در رشته برق به تحصیل پرداخت.

انتظامی از سال‌های نوجوانی  به عنوان پیش‌پرده‌خوان، فعالیت هنری خود را آغاز کرد و در ادامه به مدت ۵ سال در تماشاخانه کشور، تئاتر فرهنگ ( پارس)، گیتی (سینما ونوس) حضور داشت.

 در سال ۱۳۳۲ به آلمان غربی رفت و در مدرسه  تئاتر و سینمای  «هانوفر» مشغول به تحصیل شد. پس از بازگشت به ایران در سال ۱۳۳۸ به استخدام اداره هنرهای زیبای کشور درآمد و در تماشاخانه‌های تهران به بازیگری و کارگردانی تئاتر مشغول شد.

عزت‌الله انتظامی فعالیت خود در سینما را با بازی در نقش کوتاهی در فیلم «واریته‌ بهاری» به کارگردانی پرویز خطیبی در سال ۱۳۲۸ آغاز کرد.

آقای بازیگر سینمای ایران در دوران فعالیت خود جوایز متعددی را نیز از جشنواره‌های داخلی و خارجی دریافت کرده است. او با دریافت جایزه  بهترین بازیگر نقش اول مرد برای بازی در فیلم «گاو» از جشنواره شیکاگو (۱۳۵۰) نخستین بازیگر ایرانی بود که از یک جشنواره بین‌المللی جایزه گرفت.

از جمله جوایز دیگری که انتظامی در طول دوران بازیگری خود دریافت کرده است،  می‌توان به دریافت جایزه بهترین بازیگر نقش دوم برای بازی در فیلم «آقای هالو» در سومین جشنواره فیلم سپاس ۱۳۵۰، بهترین بازیگر نقش اول مرد برای بازی در فیلم «گاو» در جشنواره شیکاگو ۱۳۵۰، سیمرغ بلورین بهترین بازیگر نقش اول برای فیلم «گراند سینما» از هفتمین جشنواره فیلم فجر ۱۳۶۷ و همچنین تقدیر برای بازی در فیلم «ناصرالدین شاه اکتور سینما» و «خانه خلوت» از دهمین جشنواره فیلم فجر ۱۳۷۰، سیمرغ بلورین بهترین بازیگر نقش اول برای فیلم «روز فرشته» از دوازدهمین جشنواره فیلم فجر ۱۳۷۲ و جایزه بهترین بازیگر برای فیلم «گاوخونی» از بخش مسابقه بین‌الملل بیست و دومین جشنواره فیلم فجر ۱۳۸۲ و تندیس بهترین بازیگر نقش مکمل مرد جشنواره بین‌المللی فیلم بیروت ۲۰۰۸ برای فیلم «شب» را دریافت کرد.

داریوش مهرجویی، علی حاتمی، ناصر تقوایی، علیرضا داوودنژاد، جلال مقدم، مسعود جعفری جوزانی، محمد متوسلانی، بهروز افخمی، رخشان بنی‌اعتماد، ضیاء الدین دری، احمد معتمدی و ... از جمله فیلمسازانی هستند که زنده‌یاد انتظامی با آنها همکاری کرده است.

از جمله فیلم‌هایی که این بازیگر فقید در آنها نقش‌آفرینی کرده نیز می‌توان به «واریته بهاری» پرویز خطیبی ۱۳۲۸، «گاو» داریوش مهرجویی ۱۳۴۸، «آقای هالو» داریوش مهرجویی ۱۳۵۰، «پستچی» داریوش مهرجویی ۱۳۵۰، «ستارخان» علی حاتمی ۱۳۵۱، «صادق کرده» ناصر تقوایی ۱۳۵۱، «دایره مینا» دارویش مهرجویی ۱۳۵۳، «حاجی واشنگتن» علی حاتمی ۱۳۶۰، «کمال‌الملک» علی حاتمی ۱۳۶۲، «خانه عنکبوت» علی‌رضا داوودنژاد ۱۳۶۲، «اجاره‌نشین‌ها» داریوش مهرجویی ۱۳۶۵، «شیر سنگی» مسعود جعفری جوزانی ۱۳۶۵، «چمدان» جلال مقدم ۱۳۶۵، «گراند سینما» حسن هدایت ۱۳۶۷، «هامون» داریوش مهرجویی ۱۳۶۸، «بانو» داریوش مهرجویی ۱۳۷۰، «خانه خلوت» مهدی صباغ‌زاده ۱۳۷۰، «ناصرالدین شاه اکتور سینما» محسن مخملباف ۱۳۷۰، «بازیچه» تورج منصوری ۱۳۷۲، «روز فرشته» بهروز افخمی ۱۳۷۲،  «روسری آبی» رخشان بنی اعتماد ۱۳۷۳، «روز واقعه» شهرام اسدی ۱۳۷۳، «جهان پهلوان تختی» بهروز افخمی، ۱۳۷۶، «کمیته مجازات» علی حاتمی ۱۳۷۷، «میکس» داریوش مهرجویی ۱۳۷۸، «خانه‌ای روی آب» بهمن فرمان‌آرا ۱۳۸۰، «دیوانه‌ای از قفس پرید» احمدرضا معتمدی ۱۳۸۱ و «گاو خونی» بهروز افخمی ،  «ستاره‌ها» (جلد ۱: ستاره می‌شود) (۱۳۸۴)، «حکم» (۱۳۸۴)، «مینای شهر خاموش» (۱۳۸۵)، «رئیس» (۱۳۸۵)، «شب» (۱۳۸۶) ، «آتش سبز» (۱۳۸۶)، «زندگی با چشمان بسته» (۱۳۸۷)، «زادبوم» (۱۳۸۷)، «چهل سالگی» (۱۳۸۷) و «راه آبی ابریشم» (۱۳۸۹) اشاره کرد.

«مسافرت»، «هزاردستان» و «محاکمه»  هم سریال‌هایی هستند که انتظامی در آنها ایفای نقش کرده است.

 اما در بین این آثار پرتعداد سینمایی و تلویزیونی، برخی شخصیت‌هایی که با بازی انتظامی جان گرفته‌اند  برای مخاطبان ماندگار شده و خاطره‌ساز شده‌اند.از جمله این نقش‌ها می توان به موارد زیر اشاره کرد:

۱- مش حسن/فیلم گاو/ داریوش مهرجویی

۲- حاج حسینقلی‌خان صدرالسلطنه (اولین سفیر ایران در آمریکا)/  حاجی واشنگتن/ علی حاتمی

۳- عباس آقا (مباشر آپارتمان) / اجاره‌نشین‌ها/ داریوش مهرجویی

۴- خان مظفر/ سریال هزاردستان/ علی حاتمی

۵- ناصرالدین شاه/ ناصرالدین شاه آکتور سینما/ محسن مخملباف

۶ - نامدارخان/ شیر سنگی/ مسعود جعفری جوزانی

 ۷- دبیری (وکیل هامون)/  هامون/ داریوش مهرجویی

۸- پدر راحله/ روز واقعه/ شهرام اسدی

۹- رسول رحمانی (مزرعه‌دار و صاحب کارخانه)/ روسری آبی/ رخشان بنی اعتماد

۱۰- آقای سپیدبخت  (پدر دکتر) / خانه‌ای روی آب

عزت‌الله انتظامی از سه ماه پیش از مرگ، بر اثر زمین‌خوردن در منزل دچار مشکلات جسمی گردید و از آن موقع تحت درمان بود، اما سر انجام در بامداد ۲۶ مرداد ۱۳۹۷ در بیمارستان باهنر تهران بر اثر سکته مغزی و کهولت سن در سن ۹۴ سالگی درگذشت.

مراسم تشییع پیکر او در تاریخ ۲۸ مرداد ۱۳۹۷ مقابل تالار وحدت برگزار شد و پیکر او در قطعه هنرمندان بهشت زهرا به خاک سپرده شد. پس از درگذشت انتظامی، در افتتاحیه سی و هفتمین جشنواره فیلم فجر از او یاد و تقدیر شد. در سال ۱۳۹۸ نیز اولین سالگرد مرگ انتظامی از سردیس و پلاک خیابان وی رونمایی شد.

  • نویسنده :
  • منبع : خبرگزاری آنا