چهارشنبه , ۲ خرداد, ۱۴۰۳
نقد نمایش
«وقتی خروس بدصدا می‌خواند» / جشن بی‌معنایی 6 بهمن 1397
«وقتی خروس بدصدا می‌خواند» / جشن بی‌معنایی

«وقتی خروس بدصدا می‌خواند» / جشن بی‌معنایی

هر چند كه گويي همان مدعاي پست‌مدرنيستي تئاتر كه تبديل به مُدي روزمره براي مدعاي روشنفكرمآبانه است، اين تئاتر را نيز رنج مي‌دهد و در نتيجه مخاطب را با خود همراه نمي‌سازد؛ چراكه اين جشن بي‌معنايي انگار كه همراه چنداني را با خود نمي‌طلبد.

نگاهی به نمایش «لاله‌زار، هتل کاتوزیان» / قربانی یک سالن بد 6 بهمن 1397
نگاهی به نمایش «لاله‌زار، هتل کاتوزیان» / قربانی یک سالن بد

نگاهی به نمایش «لاله‌زار، هتل کاتوزیان» / قربانی یک سالن بد

نمایش «لاله‌زار، هتل کاتوزیان» در حالی در تماشاخانه مهرگان روی صحنه رفته است که تجربه دیدنش حاوی نکات متعددی است. نکاتی که به نظر با مسئله مورد انتقاد نمایش هم‌داستان می‌شود خود بدل به آنتاگونیستی برای تئاتر می‌شود.

درباره نمايش «خانه برناردا آلبا» به كارگردانی علی رفيعی/ عشق، تعصب و مرگ 6 بهمن 1397
درباره نمايش «خانه برناردا آلبا» به كارگردانی علی رفيعی/ عشق، تعصب و مرگ

درباره نمايش «خانه برناردا آلبا» به كارگردانی علی رفيعی/ عشق، تعصب و مرگ

در آثار رفيعي (حتي دو فيلمش) تلخي، سياهي و شوربختي تصويري زيبا دارد و با سليقه ساخته شده‌ اما اين به معني كاسته شدن از پلشتي مشكلات نيست. قرباني شدن جواني و زيبايي در «خانه برناردا آلبا» به همان اندازه هولناك است كه در «ماهي‌ها عاشق مي‌شوند» سرنوشت زوج ميانسال فيلم عزيز و آتيه (رضا كيانيان و رويا نونهالي) كه قرباني سياست شده‌اند.

نظری به مونولوگ «کاردآجین» به کارگردانی محمد میر علی‌اکبری / وقتی رئالیسم آشفته می‌شود 5 بهمن 1397
نظری به مونولوگ «کاردآجین» به کارگردانی محمد میر علی‌اکبری / وقتی رئالیسم آشفته می‌شود

نظری به مونولوگ «کاردآجین» به کارگردانی محمد میر علی‌اکبری / وقتی رئالیسم آشفته می‌شود

این روزها مونولوگ «کاردآجین» به نویسندگی و کارگردانی محمد میرعلی اکبری در خانه نمایش مهرگان روی صحنه رفته است. ژانر این مونولوگ «رئالیسم اجتماعی» است و در مدت زمان ٨٠ دقیقه اجرا می‌شود. گروهی از بازیگران هنرجوی این نمایش اولین بار است روی صحنه تئاتر می‌روند و همین موضوع پاشنه آشیل نمایش جدید محمد میر علی‌اکبری شده است.

یک تابستان گرم و البته ملال‌زده 4 بهمن 1397
یک تابستان گرم و البته ملال‌زده

یک تابستان گرم و البته ملال‌زده

تابستان از آن دست نمایش‌هایی‌ست که در مقابل تفسیر شدن مقاومت می‌کند و به‌شکل پارادوکسیکال به تفسیرهای تازه، میدان می‌دهد. اگر از روایت رئالیستی ابتدای نمایش گذر کنیم، حضور نابهنگام شخصیت دوم با آن جان‌یابی بهت‌آور، تابستان را واجد مازادی رهایی‌بخش و صد البته هولناک کرده است. اصولاً زندگی تکرار شونده روزمره می‌تواند مقدمه معناباختگی و ملال شود.

نگاهی به نمایش در انتظار گودو؛ در انتظار بسته شدن درهای سالن 3 بهمن 1397
نگاهی به نمایش در انتظار گودو؛ در انتظار بسته شدن درهای سالن

نگاهی به نمایش در انتظار گودو؛ در انتظار بسته شدن درهای سالن

حسام لک خوانشی تازه از «در انتظار گودو»ی بکت در قشقایی روی صحنه برده است که به نظر هم ترکیبی از خوانش‌های پیشین است و هم پشت‌پا زدن به همان خوانش‌ها، جایی که بیابان برهوت بی‌آب و علف به زباله‌دانی چند دقیقه‌ای بدل می‌شود.

نامناسب بودن تالار و کمرنگ شدن گروتسک / نمایش 3 بهمن 1397
نامناسب بودن تالار و کمرنگ شدن گروتسک / نمایش "اوبو" در دوشنبه‌های نقد تئاتر

نامناسب بودن تالار و کمرنگ شدن گروتسک / نمایش "اوبو" در دوشنبه‌های نقد تئاتر

در نشست دوشنبه‌های نقد تئاتر که در تالار حافظ دوشنبه یکم بهمن اختصاص به نقد و بررسی نمایش "اوبو" با طراحی و کار میرعلیرضا دریابیگی یافت، رضا آشفته کمرنگ بودن وجه گروتسک و عرفانی پهلوانی نامناسب تالار حافظ را برای اجرای این نمایش را از نواقص اصلی این اجرا برشمردند.

نقد نمایش «شب بخیر مادر» به کارگردانی ملیکا رضی و پیمان یاقوتی - شب بخیر تئاتر! 2 بهمن 1397
نقد نمایش «شب بخیر مادر» به کارگردانی ملیکا رضی و پیمان یاقوتی - شب بخیر تئاتر!

نقد نمایش «شب بخیر مادر» به کارگردانی ملیکا رضی و پیمان یاقوتی - شب بخیر تئاتر!

نمایشنامه «مرغ دریایی» اثر جاودانه چخوف را به یاد بیاورید. در آن‌جا کاراکتر تربلف دست به خودکشی می‌زند اما دقت کنید که چخوف چه سازوکاری را برای این شخصیت به وجود می‌آورد تا مخاطب خودکشی او را بپذیرد و حتی در این راه حق را نیز به او بدهد. (البته مقایسه‌ی چخوف بزرگ با مارشا نورمن جفایی است در حق این نویسنده شهیر روس.) اما گویی در «شب بخیر مادر» عامدانه این تمهید غایب بوده و اساسا نویسنده دغدغه ای نسبت به پرداختن به آن را ندارد.

«اوبو» شاه در دوشنبه‌های نقد تئاتر 1 بهمن 1397
«اوبو» شاه در دوشنبه‌های نقد تئاتر

«اوبو» شاه در دوشنبه‌های نقد تئاتر

در نشست دوشنبه‌های نقد تئاتر این هفته، نمایش «اوبو» به طراحی و کارگردانی علیرضا دریابیگی نقد و بررسی می‌شود.

وقتی «خشم» جای «ارتباط» را می‌گیرد/ نگاه روان‌شناختی به نمایش «تن‌شوری» 29 دی 1397
وقتی «خشم» جای «ارتباط» را می‌گیرد/ نگاه روان‌شناختی به نمایش «تن‌شوری»

وقتی «خشم» جای «ارتباط» را می‌گیرد/ نگاه روان‌شناختی به نمایش «تن‌شوری»

نمایش «تن شوری» دقیقا از ثابت‌ترین و موفق‌ترین نقطه‌ رابطه‌ یک زوج شروع می‌شود. رابطه‌ای موفق که به واسطه‌ آسیب‌پذیری (هرچند نامحسوس یا کم‌محسوس)، چنان غیرمنتظره فرو می‌ریزد که فقط در یک زندگی واقعی رخ می‌دهد

نیمرو با تخم‌مرغ ناخودآگاه بی‌هزارتو! 23 دی 1397
نیمرو با تخم‌مرغ ناخودآگاه بی‌هزارتو!

نیمرو با تخم‌مرغ ناخودآگاه بی‌هزارتو!

حضور مشوش این تعداد بازیگران فرم! بر صحنه علاوه بر شلوغی و هم‌همه‌ی آسیب‌زننده، بر طراحی صحنه و کارکرد حجم‌های شش تکه، که پتانسیل زیبایی‌شناختی و مفهومی خوبی در بر داشتند را نیز بی‌اثر کرده است. خانم فیروزآذر اعلام کردند تعداد زیادی از این افراد از هنرجویان دوره آموزشی بازیگری او هستند و هدف اول از اجرای نمایش رضایت این گروه است که این نمایش کار اولشان محسوب می‌شود...

درباره نمایش «اوبو»/ ابتذال عروسک‌ها! 20 دی 1397
درباره نمایش «اوبو»/ ابتذال عروسک‌ها!

درباره نمایش «اوبو»/ ابتذال عروسک‌ها!

هر کجا که فقدان جسارت بر صحنه حاکم شود، درخت کلیشه رشد کرده و میوه‌هایی با طعم ابتذال پس می‌اندازد. حال دیگر اهمتی ندارد که محتوای اثر شما چیست و چه فایده‌ای در بر دارد.

نگاهی به نمایش «خنکای ختم خاطره»/ مرثیه‌هایی در رثای فصل سرد 20 دی 1397
نگاهی به نمایش «خنکای ختم خاطره»/ مرثیه‌هایی در رثای فصل سرد

نگاهی به نمایش «خنکای ختم خاطره»/ مرثیه‌هایی در رثای فصل سرد

حمیدرضا آذرنگ از یک الگو در نوشتار استفاده می‌کند، الگویی که در آن کنشگری به واسطه فوران عاطفه از کار می‌افتد و کشمکش‌های بیرونی شخصیت به درون هجرت می‌کند.

از موانع مستند در ایران تا دغدغه‌ی افزایش هزینه‌ها 12 دی 1397
از موانع مستند در ایران تا دغدغه‌ی افزایش هزینه‌ها

از موانع مستند در ایران تا دغدغه‌ی افزایش هزینه‌ها

حمید جعفری معتقد است: مساله پخش و نمایش، مهمترین مشکل سینمای مستند ماست. در همه جای دنیا تلویزیون مهم‌ترین حامی سینمای مستند است، این در حالی است که در ایران مهمترین مانع آن است.

درباره نمایش تن‌شوری/ شستن تن از غبار عاشقانه 11 دی 1397
درباره نمایش تن‌شوری/ شستن تن از غبار عاشقانه

درباره نمایش تن‌شوری/ شستن تن از غبار عاشقانه

«تن شوری» استعاره‌ای است از زدودن جسم و جان از پلشتی‌های زندگی زناشوئی، وقتی برگه‌های طلاق در حضور شاهدان، اینجا تماشاگران امضا می‌شود، می‌توان تن آلوده شده را شست و شاید زخم‌ها را درمان کرد.

به بهانه اجرای نمايش «لغزش آنی كلام»/ ميان انسان و حيوان؛ زبان و باقی قضايا 4 دی 1397
به بهانه اجرای نمايش «لغزش آنی كلام»/ ميان انسان و حيوان؛ زبان و باقی قضايا

به بهانه اجرای نمايش «لغزش آنی كلام»/ ميان انسان و حيوان؛ زبان و باقی قضايا

«ناپديد شدن انسان در پايان تاريخ را نمي‌توان نوعي فاجعه كيهاني دانست: جهان طبيعي همان چيزي كه در تمامي ابديت بوده است، باقي خواهد ماند. معدوم شدن قطعي انسان به معناي ناپديد شدن جنگ‌ها و انقلاب‌هاي خونين است.» اما چه چيز انسان را به سروري ديگر موجودات رسانده و سرنوشتي اين‌چنين مساله‌دار را در عالم هستي رقم زده است؟ بي‌شك «زبان» نقشي تعيين كننده دارد در اين فرآيند برتري يافتن انسان زياده‌خواه. «لغزش آني كلام» حاشيه‌اي است انتقادي بر اين وضعيت. آگامبن از رابطه انسان و قدرت كلام به بهترين شكل در «كودكي و تاريخ» مي‌پرسد كه «آيا تجربه خاموش و بي‌آوا وجود دارد؟ آيا كودكي تجربه وجود دارد؟ و اگر وجود دارد، رابطه آن با زبان چيست؟» كودكي از نظر آگامبن بر ناتواني از سخن گفتن، بي‌زباني و زبان‌بستگي دلالت دارد، بر وضعيتي كه زبان هنوز در آن غايب است.

دهمین جشنواره «سیمرغ» فراخوان داد 3 دی 1397
دهمین جشنواره «سیمرغ» فراخوان داد

دهمین جشنواره «سیمرغ» فراخوان داد

دبیرخانه دهمین جشنواره بین‌المللی «سیمرغ» با اعلام فراخوان، تمامی دانشجویان سراسر کشور و جامعه پزشکی را به شرکت در این جشنواره دعوت کرد.

نقد نمایش «پرومته-طاعون»/ شلم شوربا کاری به اسم انسان معاصر! 1 دی 1397
نقد نمایش «پرومته-طاعون»/ شلم شوربا کاری به اسم انسان معاصر!

نقد نمایش «پرومته-طاعون»/ شلم شوربا کاری به اسم انسان معاصر!

یک پدیده‌ی بسیارعجیب که مدتی است در بین برخی نویسندگان و کارگردانان این مرز و بوم سروشکل گرفته، عنوان غریب‌تری نسبت به ماهیتش دارد به نام «مسئولیت‌گریزی». گویی هر یک از این هنرمندان مانند برخی خرده‌بیزینسمن‌های سیار شده‌اند که در کارت‌های ویزیت خود درج می‌کنند:«با مسئولیت محدود»! اغلب این آثار هویت نداشته‌ی خود را درهمان تبلیغات و معرفی اثر افشا می‌کنند. مشخصه اصلی این ژانر نوظهور، نداشتن یک نمایشنامه منسجم و دراماتیک است. در همین نمایش «پرومته/طاعون»، سازنده برای آن که بتواند محتویات ذهنی خود را جامه نمایش بپوشاند، از هر کتاب رمان و شعر و نمایشنامه که به دستش رسیده چند خطی آورده و چنان شلم شوربایی برایمان بار گذاشته که حالاحالاها عطر و طعمش از یادمان نخواهد رفت.

بینوایان برای آنان که در جست‌وجوی تئاتری با رویکرد «آرت» هستند چیزی ندارد 1 دی 1397
بینوایان برای آنان که در جست‌وجوی تئاتری با رویکرد «آرت» هستند چیزی ندارد

بینوایان برای آنان که در جست‌وجوی تئاتری با رویکرد «آرت» هستند چیزی ندارد

همه ابعاد اجرا حرفه‌ای و مرعوب‌کننده از کار درآمده‌اند. بله می‌پذیریم که «فیض روح‌القدس ار باز مدد فرماید، دیگران هم بکنند آن‌چه مسیحا می‌کرد». خب فعلا که اوضاع این‌جوری است. این اجرا را به‌عنوان نوعی تابوشکنی که حتما منشأ اثر خواهد بود، باید مد نظر داشت؛ اما فرض را بر این بگذارید که برخی رانت‌ها، باعث شده این نمایش به صورت فعلی شکل بگیرد. خب اشکال کار چیست؟ من البته در آن اشکال می‌بینم؛ اما نه اینکه چرا برخی از این اجازه‌ها دارند و برخی ندارند. اشکال نمایش این است که دست‌کم تا نیمه نخست، ما با اجرائی پرشور و جذاب روبه‌روییم؛ اما در نیمه دوم به‌ویژه از هنگامی که وارد فاز رمانتیک و پیداشدن سروکله عشق کوزت و ماریوس می‌شود، نم‌نمک ملالی هم به همراه می‌آورد که ناچاری روی صندلی‌ات مرتب جابه‌جا شوی تا این لحظات کشدار بگذرند. به‌ویژه آنکه وجه موزیکال در اغلب این صحنه‌ها فراموش شده، شاهد اجرائی معمولی هستیم. بازی نوید محمدزاده در نقش بازرس ژاور هم البته بر این ملال می‌افزاید.

مشهد- نقد نمایش «قسمتی از بنفش سرخ است» به کارگردانی مهسا غفوریان 30 آذر 1397
مشهد- نقد نمایش «قسمتی از بنفش سرخ است» به کارگردانی مهسا غفوریان

مشهد- نقد نمایش «قسمتی از بنفش سرخ است» به کارگردانی مهسا غفوریان

نمایش «قسمتی از بنفش سرخ است» نوشته‌ی مهسا غفوریان اساسا چکیده‌ایست از اجرای «بدن-بیگانه» بر صحنه‌ی تئاتر. ماجرای سه زن -که احتمالا مثل همیشه با فروکاهی شخصیت زنان- نماد زن ِ ایرانی هستند و یک مرد که نقش نظام مردسالار را بازی می‌کند و اتفاقا یکی از همین زن‌ها دل در گرو عشق او دارد. سیزده سال منتظر او می‌ماند و در این مدت که مرد از او دور است نه کاری انجام می‌دهد و نه علاقه‌ای در او برای ادامه‌ دادن زندگی وجود دارد.

فرقه‌گرايي، خشونت و چند ضربه مهلك به سر 28 آذر 1397
فرقه‌گرايي، خشونت و چند ضربه مهلك به سر

فرقه‌گرايي، خشونت و چند ضربه مهلك به سر

مهدي كوشكی تلاش مي‌كند ريشه بخش مهمي از خشونت‌هاي امروز جهان را در فرقه‌گرايي به تصوير بكشد. هر چند اين فرقه‌گرايي چندان دور نيست، اما بشر مستغرق در ايدئولوژي كور، تنها راه رهايي خويش را در استمساك به فرقه‌گرايي مي‌داند. كوشكي نشان مي‌دهد فرقه‌گرايي جودا چگونه مي‌تواند در كمتر از يك ساعت حمام خوني به پا كند كه شما را دچار تهوع رواني كند.

نقد نمایش «طناب» به طراحی و کارگردانی نصیرملکی‌جو 24 آذر 1397
نقد نمایش «طناب» به طراحی و کارگردانی نصیرملکی‌جو

نقد نمایش «طناب» به طراحی و کارگردانی نصیرملکی‌جو

به نام خدا. سلام عرض می‌کنم خدمت شما بینندگان عزیز. با قسمتی دیگر از سری برنامه‌های «آشپزی در تئاتر» در خدمت شما بزرگواران هستیم. با توجه به تماس‌های مکرری که با برنامه ما داشتید تصمیم گرفتیم تا طرز تهیه‌ی یک نوع غذای نیمه‌ایرانی و نیمه‌فرنگی به نام «زردچوبه» را به شما آموزش دهیم. (خنده) حتما تعجب کردید که چرا باید اسم یک نوع ادویه روی یک غذای اصلی باشد. باید یادآور شوم که با توجه به اجراهای این روزهای تئاتر ما این پدیده نیز کاملا عادی و طبیعی است.

رویابین‌ها در مولوی 24 آذر 1397
رویابین‌ها در مولوی

رویابین‌ها در مولوی

مولوی برای گروه جوان «پاره‌سنگ در جیب‌هایش» به مثابه فیلم هالیوودی است که شخصیت‌های مری جونز در آن توأمان لذت می‌برند و رنج می‌کشند. این یک رویاست و تحقق یافتنش، در ابهامی تاریخی فرومی‌رود، جایی که می‌پرسیم نابغه‌های مولوی کجایند.

«خرده نان» در هفدهمین نشست نقد صحنه 21 آذر 1397
«خرده نان» در هفدهمین نشست نقد صحنه

«خرده نان» در هفدهمین نشست نقد صحنه

هفدهمین نشست نقد صحنه با بررسی نمایش «خرده نان» برگزار می شود.

درباره نمايش «تحت تاثير» به كارگردانی رسول كاهانی/ در كانون گرم يك خانواده ايرانی 19 آذر 1397
درباره نمايش «تحت تاثير» به كارگردانی رسول كاهانی/ در كانون گرم يك خانواده ايرانی

درباره نمايش «تحت تاثير» به كارگردانی رسول كاهانی/ در كانون گرم يك خانواده ايرانی

كاهاني در اجراي اين روزهايش در مجموعه نوفل لوشاتو، با بداعت در فرم و استفاده خلاقانه از بازيگران و همچنين تقسيم فضا به دو قسمت، بازنمايي زندگي روزمره يك خانواده ايراني را دچار وقفه كرده است. روايت هفتاد دقيقه‌اي «تحت تاثير» اگر با فرمي متعارف اجرا مي‌شد، چيزي بود شبيه انبوه داستان‌هايي كه اين روزها در تئاتر، تلويزيون و سينماي كشور عرضه و مصرف مي‌شود. تجربه‌گرايي كاهاني مبتني است بر آزمون و خطا و لاجرم شكست و فتح، اما شكست بزرگ‌تر همانا تن دادن به منطق حاكم زمانه است تحت انواع رئاليسم اجتماعي منقاد.

«محبوبه‌ها» نمایشی به اصطلاح زنانه اما ضد زن 18 آذر 1397
«محبوبه‌ها» نمایشی به اصطلاح زنانه اما ضد زن

«محبوبه‌ها» نمایشی به اصطلاح زنانه اما ضد زن

این نوشتار نقدی است بر نگاه فرودستانه به شخصیت‌های زن در نمایش محبوبه‌ها که با تکرار کلیشه‌های جنسیتی و مردسالارانه، صرفا به بازنمایی عینی اما ناقص بخش‌هایی از واقعیت پرداخته است و فرازهای مهمی از واقعیت‌های آگاهی‌بخش زنانه در اجتماع را حذف نموده است و تفاوت‌های طبقاتی و زیستی متفاوت زنان را به شکل سطحی‌انگارانه‌ای نادیده گرفته است. رویکرد نمایش محبوبه‌ها به تغییر و تحول یا تقویت نگاه مترقی و برابر نسبت به زنان و روابط و مناسبات حاکم کمکی نمی‌کند. گویا در محبوبه‌ها، زنان مستقل و آگاه جامعه و نگاه رهایی‌بخش زنانه یکسره حذف شده تا از نظم موجود مردسالارانه حتی در فضای دراماتیک نیز پاسداری شود. از طرفی این نوشتار به نقش مخرب تجارت و بازار بر عرصه تئاتر جدی و اساسا تجارت‌زدگی و میانمایگی و حتی ابتذال که از ویژ‌گی‌های بارز تئاتر بازارمحور امروز است، اعتراض دارد.

بازنگری شتاب‌زده يك كارگردان كهنه‌كار 8 آذر 1397
بازنگری شتاب‌زده يك كارگردان كهنه‌كار

بازنگری شتاب‌زده يك كارگردان كهنه‌كار

مرزبان به هيچ عنوان سراغ دراماتورژي و به‌روز رساني متن نرفته است و اثري به‌ شدت شلخته و از هم پاشيده را روانه سنگلج كرده است. در واقع، از اين كارگردان كاركشته و با تجربه، اين كار بعيد به نظر مي‌رسد. پرسش اساسي كه براي تماشاگر پيش مي‌آيد اين است كه چرا مرزبان متني را كه درباره انقلاب ۵۷ است، بدون هيچ تغيير و به‌روز رساني در سال ۱۳۹۷ روي صحنه برده است؟

استيصال و اضمحلال در مجتمع مسكونی خيابان نبرد 8 آذر 1397
استيصال و اضمحلال در مجتمع مسكونی خيابان نبرد

استيصال و اضمحلال در مجتمع مسكونی خيابان نبرد

درنهايت نمايش حريق را مي‌توان يك پيشرفت براي افروز فروزند دانست كه در اين وانفساي كالايي ‌شدن هنر و اتميزه شدن افراد، به توليد تئاتر كارگاهي جان دوباره بخشيده است و حتي در نگارش نمايشنامه توانسته از تجربيات اعضاي گروهش سود برد. حريق به راحتي با مخاطبان ارتباط برقرار كرده و در خلق شخصيت‌هاي به ياد ماندني، تواناست. در فقدان اميد، روايت‌گر ملال، اضمحلال و فروپاشي است. گامي رو به جلو براي افروز فروزند و تئاتر مورد علاقه‌اش، اما همچنان محافظه‌كار نسبت به فرم‌هاي تازه و امتحان نشده. آيا كشتي به راه خود ادامه خواهد داد يا اينكه فرمان تغيير مسير از جانب ناخدا صادر خواهد شد؟ بايد به انتظار نشست اگر كه حريق همه‌ چيز را خاكستر نكرده باشد.

نقد نمایش «کلفت‌ها» به کارگردانی علی‌اکبر علیزاد/ بحران‌زایی ذهن‌های آسوده 27 آبان 1397
نقد نمایش «کلفت‌ها» به کارگردانی علی‌اکبر علیزاد/ بحران‌زایی ذهن‌های آسوده

نقد نمایش «کلفت‌ها» به کارگردانی علی‌اکبر علیزاد/ بحران‌زایی ذهن‌های آسوده

کلفت‌های علی‌اکبر علیزاد (با دراماتورژی رضا سرور) طراحی و انتخاب‌های شجاعانه و تاویل‌مندی از نمایشنامه ژنه ارائه می‌دهد که امکان برجسته‌سازی روزآمد لایه‌های روانشناختی، طبقاتی و سیاست‌های جنسیتی متن را در قرن بیستم ‌ویکم نیز میسر می‌کند.

نقد نمایش «نام‌برده»به کارگردانی علی‌اصغر دشتی/ ایده خصوصی‌شده؛ یک خودخواهی بی‌اثر 12 آبان 1397
نقد نمایش «نام‌برده»به کارگردانی علی‌اصغر دشتی/ ایده خصوصی‌شده؛ یک خودخواهی بی‌اثر

نقد نمایش «نام‌برده»به کارگردانی علی‌اصغر دشتی/ ایده خصوصی‌شده؛ یک خودخواهی بی‌اثر

در نام‌(برده)، تجربه‌ی شخصی و ناکام یک کارگردان پر ایده تئاتر از روند ساخته نشدن نمایش‌اش در یک جشنواره خارجی، به زبان اجرایی نامتعارفی ارائه می‌شود لیکن به دلیل شیوه پرداخت و نیز رویکردهای موجود در محتوی نمایش این تجربه شخصی صرفا در محدوده‌ی یک ایده خصوصی باقی می‌ماند و به ادراک جمعی و انتقادی گسترده‌تری در سطوح مختلف اجتماعی، سیاسی و هنری و... ریشه نمی‌دواند.

قلب گرم شرقی در مواجهه با عقل سرد غربی 4 آبان 1397
قلب گرم شرقی در مواجهه با عقل سرد غربی

قلب گرم شرقی در مواجهه با عقل سرد غربی

نمايش استيو جابز، يك روايت شرقي است از مناسبات پيچيده غرب. زيست اينجا و اكنون مهران رنجبر با فلسفه‌اي كه نسبت به مدرنيته دارد، چندان اجازه نمي‌دهد تا به مانند مستند الكس گيبني، نقدي راديكال باشد از مناسبات سرمايه‌داري متاخر به سردمداري اسطوره‌اي چون جابز. در جايي‌كه عشاق سينه‌چاك محصولات اپل، هويتي از آيفون و آي‌پد براي خود ساخته‌ و هر نوع انتقاد را بي‌درنگ پاسخ مي‌دهند، بايد با ادواتي كامل رهسپار منازعه شد. با فرمي راديكل و نظام زيباشناسي نابهنگام و ديگرگو

نقد و بررسی نمایش «آوانتاژ » به کارگردانی کامران شهلایی و محمد لارتی/ «شکوفه‌های فریاد؟» 14 مهر 1397
نقد و بررسی نمایش «آوانتاژ » به کارگردانی کامران شهلایی و محمد لارتی/ «شکوفه‌های فریاد؟»

نقد و بررسی نمایش «آوانتاژ » به کارگردانی کامران شهلایی و محمد لارتی/ «شکوفه‌های فریاد؟»

نمایش آوانتاژ، مستند داستانی مربوط به جنگ است که به طور محتاطانه‌ای ضد جنگ می‌نماید. قهرمان اصلی ماجرا حسام، پسربچه‌ی نه ساله‌ای است که در بمباران هوایی روز چهارم آذرماه سال ۱۳۶۵ در بلوار راه‌آهن شهر اندیمشک کشته می‌شود.

درباره نمايش تهوع به كارگردانی مريم زرگر/ یک تهوع غیرسارتری 14 مهر 1397
درباره نمايش تهوع به كارگردانی مريم زرگر/ یک تهوع غیرسارتری

درباره نمايش تهوع به كارگردانی مريم زرگر/ یک تهوع غیرسارتری

نمایش‌نامه‌های سارتر، ضرورت اقتباس و بازخوانی‌ تئاتری از داستان‌ها و رمان‌هایش را همراه می‌کند با پرسش و تردید. تهوع رمانی درخشان و البته سخت‌خوان است. پر از ایده‌های فلسفی در باب هستی، رابطه زبان و اشیا، پدیدارشناسی و معناباختگی. همان ایده انسان مدرن که در مواجهه با جهان و اشیا، گرفتار سرگشتگی و حسی از غثیان است. بعضی منتقدان آن را یک ضدرمان دانسته‌اند که خوانندگان خود را به نوعی دل‌زدگی فلسفی و وجودی می‌کشاند. مانند قلمرویی مین‌گذاری‌شده که در مقابل هر نوع اقتباس و بازخوانی تئاتری یا سینمایی مقاومت کرده و به فرم رمان یا حتی با اندکی مسامحه، ضدرمان وفادار است. خوانش مریم برزگر در نهایت راه چندانی به این عمارت باشکوه و البته رنگارنگ نمی‌یابد و می‌شود گفت که ناکام است.

نگاهی به نمایش «سیم و سُرمه»/ پنهانی‌ترین لابیرنت‌های ذهن نویسنده 13 مهر 1397
نگاهی به نمایش «سیم و سُرمه»/ پنهانی‌ترین لابیرنت‌های ذهن نویسنده

نگاهی به نمایش «سیم و سُرمه»/ پنهانی‌ترین لابیرنت‌های ذهن نویسنده

نمایش «سیم و سرمه» از هشت تا 20 مهر، هر روز در دو نوبت 18 و 20 در سالن سایه تئاترشهر روی صحنه می‌رود. سیما شُکری و میثم غنی‌زاده بازیگران نمایش و گروه تهران الف، کیمیا صرافی و شیوا احمدی‌سپهر، اجرای زنده موسیقی خاص این نمایش را بر عهده دارند. در ادامه، گفتاری بلند را می‌خوانید به قلم دکتر «ناهید توسلی»، دکترای فرهنگ و زبان‌های باستانی، نویسنده، پژوهشگر و کنشگر حقوق زنان، درباره نمایش «سیم و سرمه».

درباره نمایش شاباش‌ خوان/ جهان‌دیدن بی‌جهان‌بین 12 مهر 1397
درباره نمایش شاباش‌ خوان/ جهان‌دیدن بی‌جهان‌بین

درباره نمایش شاباش‌ خوان/ جهان‌دیدن بی‌جهان‌بین

«شاباش‌خوان»، به کارگردانی رضا عربی، یک تئاتر لطیف و انسانی است. صحنه کوچک است و بازیگران در سه ضلع یک مربع نشسته‌اند. شخصیت اصلی نمایش در میانه نشسته است. این صحنه‌آرایی، یکی از عوامل لطافت است. در این طراحی هیچ‌گونه خودنمایی وجود ندارد. پرهیز از خودنمایی تا پایان نمایش ادامه دارد. موسیقی زنده، بازی‌ها، ریتم نمایش و حرکت‌ها همه درهم‌تنیده و به یک کلیت نمایشی تبدیل شده‌اند. هیچ‌یک از عوامل بر دیگری برتری ندارد. هرکس تجربه و درک خود را از جهان بازمی‌گوید. تا اینجا نمایش یک کار موفق و دوست‌داشتنی است؛ یک تجربه خوب 60‌دقیقه‌ای از هنر نمایش.

ترکیب خدایگان یونان باستان با کافه‌نشینان نیویورک 12 مهر 1397
ترکیب خدایگان یونان باستان با کافه‌نشینان نیویورک

ترکیب خدایگان یونان باستان با کافه‌نشینان نیویورک

اجرای رحمت امینی در مقام طراح و کارگردان به فضای وودی آلنی وفادار است. اما به‌هرحال باید این نکته را هم فرض گرفت که درهم‌تنیدگی زمانی و مکانی، همان یونان باستان با آمریکای معاصر، چالشی است اجرائی که به‌راحتی مهار نمی‌شود. تعین‌بخشی به شخصیت‌هایی که مدام در حال رفت‌وآمد میان چندین فضا هستند، احتیاج به تمرکز و مدیریت بالا دارد؛ نکته‌ای که در اجرای رحمت امینی سعی شده فعلیت یابد اما همچنان مفصل‌بندی دقیقی برای این تحرک و سیالیت متراکم نمی‌یابد. شاید در کنار هم قرارگرفتن بازیگران حرفه‌ای با انبوهی هنرجویان مشتاق و کم‌تجربه، این مسئله را اندکی تشدید کرده باشد. اما هرچه هست، نکته‌ای است که می‌تواند نقطه عزیمت فرازونشیب اجرا شود.

نگاهی به نمايش «مرگ و پنگوئن»/ به كارگردانی پيام دهكردی مرگ روشنفكران و ظهور سلبريتی ها 11 مهر 1397
نگاهی به نمايش «مرگ و پنگوئن»/ به كارگردانی پيام دهكردی مرگ روشنفكران و ظهور سلبريتی ها

نگاهی به نمايش «مرگ و پنگوئن»/ به كارگردانی پيام دهكردی مرگ روشنفكران و ظهور سلبريتی ها

اين روزها نمايش «مرگ و پنگوئن» به نويسندگي محمد چرمشير و كارگرداني پيام دهكردي، اقتباسي از داستاني با همين نام از «آندري كوركف» اوكرايني در مجموعه تئاتر شهر روي صحنه رفته است. رمان كوركف به خوبي فضاي خفقان‌آور جامعه اوكراين پس از جدايي از شوروي كمونيستي را نشان مي‌دهد

نقد/ «راندوو» به دور از اجتماع خشمگین 17 شهریور 1397
نقد/ «راندوو» به دور از اجتماع خشمگین

نقد/ «راندوو» به دور از اجتماع خشمگین

«راندوو» نمایش ساده‌ای است در ظاهر؛ اما می‌توان دید در فُرم نوشتاری، پیچیدگی‌های داستانی چگونه کنار هم قرار گرفته‌اند. اولین تجربه منتظری به نظر تلاشی بامزه و کنایی بر زندگی طبقه متوسط ایرانی است.

درباره نمایش «این قصه را آهسته بخوان» به نویسندگی و کارگردانی «مهدی نصیری» / جنگ و صلح 14 مرداد 1397
درباره نمایش «این قصه را آهسته بخوان» به نویسندگی و کارگردانی «مهدی نصیری» / جنگ و صلح

درباره نمایش «این قصه را آهسته بخوان» به نویسندگی و کارگردانی «مهدی نصیری» / جنگ و صلح

ویران، مجموعه‌داستان کوتاهی از «ابوتراب خسروی» است که «مهدی نصیری» یکی از داستان‌های آن به نام «مرثیه‌ باد» را تحت عنوان نمایش‌نامه‌ای با نام «این قصه را آهسته بخوان» در تماشاخانه مهر، واقع در حوزه هنری روی صحنه برده است. ماجرای داستانی که «ابوتراب خسروی» نوشته است به صورت روایت اول‌شخص مفرد است که با خاطرات منصور و وداع او با زنش (اشرف) توأم است. او عازم پادگانی در جلدیان است و در یک منطقه مرزی جنگی در سومار به‌عنوان یک دیده‌بان مشغول پست‌دادن است.

شکست صندوق سنت 2 مرداد 1397
شکست صندوق سنت

شکست صندوق سنت

پرونده‌ی قتل تاریخ تئاتر به دست یک فریبکار 24 تیر 1397
پرونده‌ی قتل تاریخ تئاتر به دست یک فریبکار

پرونده‌ی قتل تاریخ تئاتر به دست یک فریبکار

نمایش پرونده‌ی شماره‌ی ۸۱ نمایشی‌ست که فی‌نفسه ارزش صحبت ندارد. نمایشی‌ست که آنچنان از تمام اجزا لنگ می‌زند که به‌سختی بتوان به انگیزه‌ای که کارگردان را مجاب کرده که اثرش را به نمایش درآورد پی برد. اما از نگاه دیگری از آن دست آثاری‌‌ست که باب گفتگوی مهمی را باز می‌کند که ارزش ساعت‌ها صحبت و پژوهش دارد؛ اینکه پشت این قسم اجراهای ناهنرمندانه چه مقدار دانش و تجربه‌ی تئاتری نهفته است؟ و از آن مهمتر اینکه این نوع تئاترهایی که خود را تجربی می‌نامند اما به وضوح تعبیر غلطی از آن را به نمایش می‌گذارند در کجای وضعیت امروز قرار دارند؟

پابرهنه میان نقش و نقاشی… 5 خرداد 1397
پابرهنه میان نقش و نقاشی…

پابرهنه میان نقش و نقاشی…

نوشتن درباره «گرنیکا» کار دشواری است و اعلان موضع نسبت به آن کاری دشوارتر. چرا که اثر پر است از تنیدگی مؤلفه‌های ارزشمند و بی‌ارزش.

درباره نمایش زهرماری/ چند گام به جلو 24 اردیبهشت 1397
درباره نمایش زهرماری/ چند گام به جلو

درباره نمایش زهرماری/ چند گام به جلو

در نمایش زهرماری علی احمدی پس از اجرای دو سه نمایش، نشان می دهد آرام آرام در ادامه ی تجرببات کارگردانی خود کارش به پختگی نزدیک شده است. او به عنوان کارگردان هم انتخاب های خوبی برای عوامل و عناصر صحنه اش داشته و هم تلاش کرده اجرای کم نقصی را برای صحنه خلق کند.

از ثبت‌نام در کلاس بازیگری تا روی صحنه سالن‌های خصوصی 19 اردیبهشت 1397
از ثبت‌نام در کلاس بازیگری تا روی صحنه سالن‌های خصوصی

از ثبت‌نام در کلاس بازیگری تا روی صحنه سالن‌های خصوصی

آنچه را که می‌توان به نحو ضمنی در این نوشته بازخواند این است که بیایید در کلاس‌های بازیگری من ثبت‌نام کنید تا از این دشواری برآیید. این کلاس‌ها علمی و محترمند! اما در کمال ناباوری باید بگویم می‌توان گفت این اجرا به‌طورکلی نه‌تنها علمی نیست، بلکه می‌توان گفت اصلا کارگردانی نشده است.

نقد و بررسی نمایش «سانتی­‌متر» به نویسندگی و کارگردانی مرتضی شاه‌­کرم/ تئاتر؛ به معنای واقعی کلمه 15 اردیبهشت 1397
نقد و بررسی نمایش «سانتی­‌متر» به نویسندگی و کارگردانی مرتضی شاه‌­کرم/ تئاتر؛ به معنای واقعی کلمه

نقد و بررسی نمایش «سانتی­‌متر» به نویسندگی و کارگردانی مرتضی شاه‌­کرم/ تئاتر؛ به معنای واقعی کلمه

تجربه تماشای «سانتی‌متر» با داشتن موضوعی تراژیک که ساختار اجرا بر آن استوار گشته، بسیار شعف­‌برانگیز است و دلنشین چرا که به معنای واقعی کلمه تئاتر است و در خدمت صحنه و مخاطب. متین است. باوقار است. اثر سیاه است اما نگاهش سیاه نیست. زاویه نگاه صاحب اثر به مساله­‌ای که با میزانسن درست و حساب­‌شده طرح می­‌کند، نوعی زبان می­‌سازد که نه تنها در ذوق مخاطب نزده و به دام کلیشه‌­های رایج در نمایش­‌های به ظاهر اجتماعی نمی­‌افتد، بلکه همچون رود در ذهن مخاطب جریان می‌یابد و متبلور می‌شود.

«زهرماری»/ همچون یک میراث شوم خانوادگی 11 اردیبهشت 1397
«زهرماری»/ همچون یک میراث شوم خانوادگی

«زهرماری»/ همچون یک میراث شوم خانوادگی

«زهرماری» شبیه به سنت نوشتاری اسماعیل خلج، علیرضا نادری و آن فرم اجرائی است که بهترین شیوه بازنمایی فقر و مناسبات آن را در رئالیسم تمام‌عیار می‌بیند. اغلب فقر به تخیل‌زدایی از ذهن دامن ‌زده و خشونت را شدت می‌بخشد. در نبودِ آرمان جمعی مردمان مصیبت‌زده، از مهلکه جستن‌های فردی است که اهمیت می‌یابد. «زهرماری» بر همین غیاب آرمان‌گرایی و برآمدن فردگرایی مفرط و سترون اشاره دارد. هرکس می‌خواهد گلیم خود را از آب بیرون کشد و به گوشه‌ای امن پناه ببرد.

نظام آباد؛ پازل ناتورالیستی تلخ 6 اردیبهشت 1397
نظام آباد؛ پازل ناتورالیستی تلخ

نظام آباد؛ پازل ناتورالیستی تلخ

نمایش نظام آباد یک روایت تلخ توام با طنزهای ظریف و کوتاه خود و صرفن این ویژگی های زبانی و‌ شخصیتی نیست بل که روایتی واقعی از داستان آدم ها و زندگی های عادی و البته تراژیکی است که به خوبی کنه شخصیت و زندگی آن ها را نشان می دهد که شاید بسیاری از ما هر روزه آن ها را می بینیم یا درباره ی شان می شنویم.

مرز و کمی آنسوتر 5 اردیبهشت 1397
مرز و کمی آنسوتر

مرز و کمی آنسوتر

نمایش «مرزداران» معطوف است به یکی از بحرانی‌ترین مرزهای سیاسی تمام این سال‌ها. مرز ایران و افغانستان، نزدیک شهر تایباد، گرفتار بادهای صد و بیست روزه، ترانزیت مواد مخدر و تغییرات اقلیمی. منطقه‌ای محصور میان بیابان، با چشم‌اندازهای زیبا و البته تجارت پرسود مواد مخدر و گرفتار در چنبره فقر ساختاری مردمانش. جایی که فراموشی و آوارگی بیش از همه جا فراگیر شده است.

اجرای نمایش جعفرخان از فرنگ برگشته، اجرایی سالم و اصیل است 3 اردیبهشت 1397
اجرای نمایش جعفرخان از فرنگ برگشته، اجرایی سالم و اصیل است

اجرای نمایش جعفرخان از فرنگ برگشته، اجرایی سالم و اصیل است

دهمین نشست نقد صحنه با بررسی تئاتر جعفرخان از فرنگ برگشته نوشته ی حسن مقدم و کارگردانی رحمت امینی و با حضور داوود فتحعلی بیگی، رحمت امینی، علی رضا نراقی و بهزاد صدیقی و با همکاری موسسه ی افرامانا عصر روز شنبه یکم اردی بهشت ماه ۹۷ در سالن استاد ذوالفقاری فرهنگسرای ارسباران برگزارشد.

«چهارشنبه های نقد» در پردیس تئاتر تهران برگزار می شود 3 اردیبهشت 1397
«چهارشنبه های نقد» در پردیس تئاتر تهران برگزار می شود

«چهارشنبه های نقد» در پردیس تئاتر تهران برگزار می شود

پردیس تئاتر تهران در نظر دارد برنامه «چهارشنبه های نقد» را با محتوای نقد و تحلیل نمایش های روی صحنه این مجموعه برگزار کند.